We zijn weer terug in Addis Abeba! Na een tocht van ruim anderhalve dag zitten we op bekend terrein. He lekker toch, de drukte van de stad. De receptioniste van het hotel herkent ons en is blij ons weer te zien. We krijgen meteen een betere kamer, een 'room with a view'. En weet je hoe lekker het is om een WARME douche te hebben. Wow, al het water wat we in de afgelopen twee weken tekort hebben gehad, halen we hier terug. Wat een genot!

We hebben ruim de tijd in Addis Abeba. Pas vrijdag vertrekken we weer. We zijn hier om Alice (nicht San) en Bjorn op te halen. Zij komen woensdagavond om half 12 aan en blijven tot en met 2 januari. We gaan fijn kerst en oud/nieuw vieren met familie. Toch een beetje zoals het hoort.

Morgen op pad om uit te zoeken welke 'safari' tocht we gaan doen met z'n vieren. We hebben al een idee, maar moeten nu reisbureautjes af om te kijken wat er mogelijk is. Het wordt in ieder geval een tocht van 8 dagen naar het zuiden van Ethiopie en aangezien het niet mogelijk is om er met openbaar vervoer te komen, huren we een 4WD met chauffeur.

Spontaan bedacht, gehoord, gelezen en dus doen. Na 5 dagen rustig aan doen in Bahar Dar met maar een activiteit per dag: een middagje fietsen, een ochtende varen, een middagje markt en een uitstapje naar de waterval, vonden we het tijd voor actie. Dus.... we gaan op pad. Via het stadje Gondar reizen we naar Debark, een stadje dicht tegen het natuurpark aan. De start van de trekking is hectisch. Een vier uur durende tocht (voor een stuk van 100 kilometer), zorgt ervoor dat we al redelijk moe aankomen. Maar we willen wel dezelfde dag beginnen met de trekking want dan hebben we er het meeste profijt van.
We arriveren rond het middaguur en worden meteen aangesproken door snelle jongens om een en ander te regelen. We laten ons overtuigen (niet geheel verstandig blijkt later) en binnen anderhalf uur gaan we op pad met 4 mannen en een muilezel. We hebben een jonge gids, die we omdopen tot pannekoek, want communiceren met hem blijkt onmogelijk door zijn gebrekkige kennis van de bergtochten en zijn slechte Engelse taal. We hebben een scout die 4 dagen met ons meeloopt. Gewapend met een geweer loopt hij voorop in groene regenjas, leren stappers een pet op met een paars/ witte wollen sjaal er om heen geknoopt. Verder draagt hij een stropdas! De scout is Cool. We hebben een eigenwijze kok, Kidye, alias medicijnman. Bij blaren komt hij meteen met plantenvocht aanzetten die de pijn verzachten. Kidye bepaalt zelf wat hij klaar maakt en hoeveel. Het is een karakteristieke man met een fantastische glimlach die zijn twee bruine tanden goed laat zien. Hij doet heel erg zijn best om het ons naar de zin te maken. We hebben ook een muilezelman om de volgepakte muilezel vooruit te sturen naar het kamp. Hij helpt mee met alles en doet ook niets dan glimlachen.

De eerste wandeling brengt ons naar de rand van de Simien Mountains, daar is een kamp. Een groot woord voor een compound waar 3 stenen huisjes op staan die er verlaten bijligen. De tocht ernaartoe is een goede warmin up voor wat ons te wachten staat. Drie uur over geweldige heuvels, uitgestrekte landerijen die we tevreden doorkruisen met onze goede gympen. We dalen af, enorm steil om onderaan een beekje over te steken over glibberige keien en om dan aan een klim te beginnen die ons trapsgewijs 800 meter hoger brengt. Buiten adem komen we boven.... en dit is nog maar het begin...

Lichamelijk gebroken, maar een lange nachtrust zorgt voor frisse benen. Een hele dag wandelen in de fantastisch mooie bergen van Ethiopie is zeker geen straf, zeggen we nu.... Het is een veelzijdig landschap. Dan weer kale heuvels, dan bossen, dan stenen rotsgebergten, het verveeld niet. Na een stuk klimmen komen we op een apenheuvel, in grote getalen zien we de 'Gelada Baboon' hier rondspringen. Ze houden ons scherp in de gaten. We kijken er vol bewondering naar voor we verder trekken. Nog weer hoger, prachtig uitzicht op de valleien, uiteindelijk komen we na 4 uur lopen aan bij Kamp Sankaber, waar we onze lunchpauze hebben. Drie kwartier de benen ontspannen, schoenen uit en rusten. Dan deel 2 van de tocht. Van Sankabar naar Kamp Geech. Onze gids kan niet vertellen hoe de wandeling eruit gaat zien en hoelang het ongeveer gaat duren. Gewoon maar afwachten dus. We beginnen enthousiast, stijgen, dalen, genieten van de hooglanden van Ethiopie, afdalen langs grove keien, balanceren langs een ravijn, weggedoken in de schaduw van de beboste paden en vervolgens weer over trapsgewijze zandpaden afdalen naar een beekje en vanaf daar wordt het pas echt heel zwaar.....

In een keer 1200 meter omhoog, met al 6 en een half uur in de benen. We zijn moe maar moeten door. Kamp Geech ligt op 3300 meter hoogte en na nog eens 2,5 uur klimmen komen we zwaar naar de klote aan. Beloning: een IJSkoude douche die ons tot op het bot doet verkleumen en een regenbui. De tent lekt, we moeten verkassen. In een overdekt hutje wordt onze tent opgezet. We krijgen een retekoude nacht, het vriest en wij rillen de hele nacht door tot zonsopgang.

De volgende dag.... het grote spektakel op 4000 meter, Mt Gogo een uitzichtpunt op de top van de berg waar het waait en waar het fris is. Een tocht van anderhalf uur voornamelijk door heuvelachtige weilanden, loopt prettig. Een man gewikkeld in een paaarse deken zit op zijn ezel en gaat in draf voorbij, 'selam', groet hij en hij vervolgt zijn weg. Een jonge herder, nog geen 10 jaar, zingt liederen en dirigeert met zijn stok zijn runderen vooruit. We komen aan op het hoogste punt. Een geweldig uitzicht.

Terug is alles makkelijker, veel dalen en met nog voldoende energie beginnen we aan de terugtocht naar kamp Sankaber. We kunnen nu genieten van al het moois waar we lopen. Dit hebben we gisteren aan het eind van de barre klim niet meer meegemaakt. Leuke ronde houten huisjes met rieten daken waar de Sankaber mensen wonen. De huisjes bij elkaar zijn net een smurfendorp. Aangekomen in kamp Sankabar (na 6 uur wandelen) hebben we het gehad met lopen. Er wordt goed voor ons gezorgd. Er is een kampvuur, er wordt bier gehaald en er is lekker eten. De laatste nacht in de bergen. Nog een ochtend teruglopen naar Debark, dit keer over de autoweg, die met zijn mulle zandpad vol kiezels in de brandende zon ook niet veel gemakkelijker is dan binnen door. Na 3 lopen houden we voor gezien en belanden we in de laadbak van een truck. We zijn klaar!

Bahar Dar, 300 jaar geleden de op een na grootste stad van Afrika, ligt ten zuiden van het 3600 km2 grote Lake Tana. In het meer leven honderden pelikanen en liggen ongeveer 35 eilandjes met kloosters. Sommige dateren al van de 11e eeuw. We huren een bootje met bootsman (Belete) en in een uur of 5 bezoeken we vier of 5 van die kloosters.

De eerste, Gebran Gabriel, wordt alleen bewoond door monniken en is voor San verboden terrein. De andere 3 bezoeken we wel samen. Helaas voor San is Gebran wel de mooiste.

Een van de oude mannen laat in een klein museum bronzen kronen, zilveren kruizen en geschriften op perkament zien.

De teksten zijn in het Ge'ez, een taal die al 900 jaar niet meer gesproken is en die de voorloper is van de hedendaagse officiele taal Amharic. De kerk is nog in redelijk goede staat en ook de vele muurschilderingen zijn prachtig hier. Op de overige 3 eilanden wonen ook niet-monniken, die zich nogal opdringerig voorstellen als gids. Deze kloosters en kerken die we bezoeken zijn duidelijk recent gerenoveerd. Maar de prachtige wandelingen vanaf onze aanlegplaatsen naar de hoger gelegen bezienswaardigheden toe bvergoeden veel.

Zo'n 40 kilometer van de oorsprong van de Blauwe Nijl in Lake Tana, liggen de 'Tis Isat'. Deze inmense waterval schijnt de op een na grootste waterval van Afrika te zijn, de Victoria Waterval is de grootste. De vele foto's die we ervan gezien hebben tonen een 42 meter diepe en 400 meter brede lawine van water. We reizen er in een propvolle bus naartoe. Omdat het een Orthodox Ethiopische feestdag is, gaan naar het bijliggende dorp busladingen vol Ethiopische dagjesmensen. De 40 minuten durende wandeling berg op in een behoorlijk brandende zon is op zich al de moeite waard. Maar de waterval is geen schimp meer van wat het ooit was. Een Italiaans genoegdoeningskado (Italie bezette Ethiopie tijdens WOII), is de boosdoener. Een kunstmatige dam leidt al het water door een waterkrachtcentrale zo'n 100 meter voordat het de afgrond van de gewezen waterval in moet storten.

Onze gids vertelt dat enkele maanden geleden een Amerikaans filmproduktiebedrijf met vele dollars de goedkeuring van de overheid heeft gekregen nog een keer de waterval te laten bulderen. Die film 'The following of the Blue Nile' moeten we nog maar eens gaan zien.

Het is vrijdagavond en we hebben zin om het bruisende avondleven van Bahar
Dar op te zoeken. B, onze bootbestuurder tijdens onze trip naar de Monastries (beschrijving volgt
nog), kent een tent waar ze live muziek hebben. Daar moeten we heen. Aan de kant van de weg staan talloze koffietentjes met volle terrassen. We lopen ervoorbij en gaan een zijstraat in. Hier zijn al meer muziektenten, want achter gesloten seuren horen we de Ethiopische house dreunen.

We lopen verder om vervolgens een vage steeg in te duiken. Midden in de steeg is links een geopende deur. We stappen een heuse kroeg binnen. Rechts een ronde bar aan de korte kant. Links zitten voornamelijk mannen in een u-opstelling tegen de wand aan met voor zich een klein tafeltje waarop de drank staat. In het midden schud een mooie, tengere vrouw haar hele lichaam
los in een heftige dans. Een man speelt op een eensnarige banjo een melodie waarbij de vrouw klapt en zingt. Het publiek lacht, zingt en klapt mee. Een enkeling stapt op haar uitnodiging de dansvloer op en danst schuddend mee.

Wij gaan zitten en al snel staat de vrouw uitdagend tegenover ons en wenkt San de dansvloer op. Zij zegt natuurlijk geen nee... Dan denk je aardig te kunnen dansen, maar tegenover deze bewegelijke vrouw voelt San zich enorm houterig en ook vreselijk lomp in haar spijkerbroek en vest.
Terwijl de vrouw, zo soepel en sierlijk in een lang gewaad haar lichaam rondzwiept. Uitgeput gaat San na een nummer weer zitten. Det is de volgende wie ze verleidelijk aankijkt. Hij trapt er niet in, hij blijft lekker zitten en geniet van een biertje.

Waar me helemaal gek op gaan, is de Sprees. Wat een ontdekking, geweldig.
Het betekent gemixt fruit en je kunt zelf een samenstelling maken, maar als je een Sprees besteld, maken zij een mix van papaye, avocado en sharonvrucht, een goddelijke combinatie die helemaal fijngepureerd netjes in drie lagen in een bierpul wordt gegoten.

Het wordt opgediend met een plastic bordje erbij waar een half limoentje op licht, onmisbaar voor de extra verfijning van de smaak. De vierde ochtend worden we verrast door de breed glimlachende verkoopster, waarmee we helaas niet kunnen communiceren, gezien ons gebrek aan Amharic. Ze serveert de Sprees met een extra laag fruit.... Gisteren zijn de ananassen binnegekomen!

Bahar Dar, een vriendelijk, klein en gezellig stadje aan de oever van het
grootste meer van Ethiopie, Lake Tana. Overal waar we lopen worden we met
een vriendelijk 'hello' begroet. We vermaken ons hier de eerste dag. We
huren een mountainbike en voelen de vrijheid van het fietsen in deze buurt.
We fietsen naar de rand van de stad en staan stil op een brug over de
rivier. Links aan de oever wordt een auto van de VN gewassen, kinderen
spelen gillend eromheen. Als ze ons in de gaten krijgen, springen ze in het
water en zwemmen naar de brug.

'We moeten gaan', zegt Fissaha, een van de jonge gidsen die ons vergezeld.
Het is niet toegestaan stil te staan op de brug, legt hij uit. Fissaha is
niet de enige gids. Meteen vanaf het begin van de tocht komen er mensen
naast ons fietsen om een praatje te maken. 'Hello, where are you from? Ah
Holland, I know Van Nistelrooij' , is een beetje de standaardopening. Over
de brug houdt het asfalt op en volgen we een zwaarder parcour. Voor ons op
de mountainbike niet zo'n probleem, wel voor Getachew, gids nummer twee, die
op een stadsfiets probeert de heuvel op te komen. Zuchtend en puffend
probeert hij ons bij te houden.

Na een wandeling, met mooi uitzicht over het stadje en zicht op de
nijlpaarden in de rivier, gaan we terug en beginnen we aan de afdaling. Een
stuk spannender, want de remmen van de fietsen werken nauwelijks en het
gestuiter over de onverharde weg met losse keien doet ons enigszins denken
aan de bosrit in Schoorl. Met flinke snelheid denderen we een woonwijk in.
We gaan op de koffie bij Fissaha, een slimme jongen die aandachtig naar Det
luistert als hij uitlegt dat Nederland onder zeeniveau ligt. We begroeten
zijn moeder en zus en lopen achter hem aan zijn kamer van 2 bij 2 in.
Volgestouwd, donker, maar wel een eigen kamer met tekeningen en spreuken op
de muur, studieboeken op een kist aan het voeteneind van zijn bed, een fiets
naast de deur en een tafel in het midden met stoelen eromheen. Zijn moeder
bereid een pittig gesuikerde espresso voor ons en de wachttijd gebruiken we
om wat handige woorden amharic te leren.

Terug naar Bahar Dar om net voor het donker aan te komen. Goed even zo'n
sportief middagje....

De varieteit van de Ethiopische keuken is eindeloos. Elke dag hebben we een andere hap, met uiteraard wel dezelfde basis, namelijk: Injira. Injira is een beetje een sompige zure pannekoek. Nee, dat klinkt niet erg aantrekkelijk, maar met de wortels, bonen, pepers, chickpeas, kip met pepersaus, schapenvlees of vis erop is het erg smullen.

Veel Injira wordt met vlees gegeten, zo bleek de eerste dagen. Voor San geen succes. Vegetarische Injira wordt alleen op woensdag en vrijdag geserveerd, de Orthodoxe vastendagen. Maar volgens John, een electricien en tevens kapper, die we onderweg hebben ontmoet, is dat alleen in restaurants. 'Thuis wordt gewoon vlees gegeten', fluistert hij ons toe. Nu we steeds meer van de kaart begrijpen wordt het kiezen makkelijker en het eten steeds lekkerder. Zo zitten we vandaag aan een kibbeling van Tilapia met verschillende groenten en pepers op een grote rubberen pannekoek. Heerlijk!

Langs kleurrijke heuvels opgedeeld in vlakken, varierend van zandgeel tot diepgrijs, dwars door de begroeide bergen, waar de hoogtevrees van Detlev wordt getest. Afdalingen over grindasfalt met scherpe bochten en links de diepte van de ravijn met onderaan de Blue river nile en aan de rechterkant hoge kliffen. Spectaculair. We rijden op de brug af die de rivier over gaat en na de zoveelste spannende bocht komt een man in de bus met een geel plastic zakje langs. Mensen gooien er geld in en een medereiziger vertelt ons dat het voor de veiligheid is, althans dat denken wij te horen (of willen we dat misschien horen?). Hier betalen we graag aan mee. Als dat een motivatie is voor de chauffeur om veilig te rijden, prima.

We steken de rivier over, een mooi gezicht. Aan de andere kant van de brug staat een rond huisje met een punten rieten dak erop. Daarvoor ligt een man op de grond. Onze chauffeur toetert. De man reageert snel, hij staat op. Ik zie een dichtgeknoopt geel zakje naar buiten vliegen. De man, net wakker, loopt er op af en steekt zijn hand op naar de chauffeur. We hebben zojuist meebetaald aan het onderhoud van de brug, gokken we.

Acht uur 's ochtends (europese tijd). We zitten in de scherpe ochtendzon op een terrasje aan een verkeerskruispunt in Bahar Dar, zo'n 580 km ten noorden van Addis Abeba. Onze multi-vitamine ochtenddrank  van de tent hiernaast gaat vanochtend niet door. De elektriciteit is uitgevallen en dus werken de citruspersen niet. Hoe ze op ons terras dan hete koffie serveren is ons een raadsel maar je moet niet alles proberen te begrijpen.

Tussen ons en de straat een brede stoep en een heuse border met veel groen en kleurige bloemen. Er wordt net de laatste hand gelegd aan het besproeien ervan. Daar is dus wel water voor. Onze hotelkamer moet het doen met een gevulde 15 liter emmer. Op het kruispunt is het al goed druk. op stoep en over straat schuiven tientallen bedelaars. Soms oude mannen, altijd met stok en in lompen, soms jonge mensen met duidelijk polio verschijnselen. Een voet, been, arm of hand lijkt verschrompeld. Tussen hen ook veel jonge mensen die er piekobello uitzien en duidelijk op weg zijn naar hun werk. Om de 2 -3 minuten komen er jongetjes langs van een jaar of 7. Ze verkopen loten of papieren zakdoekjes.
De orde op het kruispunt wordt bij afwezigheid van werkende verkeerslichten, gehandhaaft door een verkeeragent in een wit-kaki uniform. Hij wordt bijgestaan door diverse in rood uniform en witte pet en mouwen gestoken assistentes.

Lichtgroene taxi's en blauw-witte busjes staan geduldig te wachten naast de vele fietsers. De weg wordt verder gevuld door tientallen witte pickups en 4 wheeldrives met zo af en toe een grote lichtblauw UN sticker. Rechts van ons slenteren 5 oudere mannen in een lang donker gewaad, zo af en toe houdt 1 van hen zijn hand op. Op de hoek van het terras is een schoenpoetsertje druk bezig de eens witte sportschoenen van een 20 jarige blitse jongen weer wit te maken. Net buiten gezichtveld, om de hoek is een kleermaker op de stoep druk in de weer met zijn Singer naaimachiene. Hij is bezig om de moneybelt van Detlev te repareren. Die heeft de eerste week van onze 10e Afrika reis niet overleefd. Voor 2 Birr (euro 0,18) is hij weer zo goed als nieuw.
Ondertussen schuivelen 2 vrouwen van een jaar of  30 over het kruispunt. Ze dragen jute zakken als een soort jurk en hebben geen schoeisel aan. Op hun 45 graden gebogen rug dragen ze elk 4 zakken van ongeveer 25 liter houtskool. Ze negeren de inmiddels werkende verkeerslichten en versnellen hun pas wanneer het aankomende verkeer dat vereist.
Het is al de derde keer dat we hier zitten, sommige mensen , vooral de kinderen, herkennen we al. Twee van hen proberen met een zielig "father, mother dead" te bedelen. Een derde, een jongetje van en jaar of 3 met een kaalgeschoren koppie en een faal rood sweatertje zegt niet veel maar blijft minuten lang voor ons staan.
De verkeersagent zit inmiddels in zijn houten kiosk en heeft er vandaag duielijk zin in. Iedereen die ook 1 cm voorbij de weggevaagde streep van de verkeerslichten stopt wordt teruggefloten. De wandelaars die geen gebruik maken van de denkbeeldige zebrapaden kunnen ook rekenen op zijn snerpende gefluit en een luide vermaning. Boetes worden niet uitgedeeld, orders wel opgevolgd.
Een jongen van een jaar of 15 steunt vlak voor ons tafeltje op 2 half verlamde benen. Met een stok houdt hij zich in evenwicht. Op zijn hoofd heeft hij een wolle muts, hij draagt een korte vergane broek. Ondanks de aansporingen van de terrasbediening verlaat hij ons pas wanneer Sandra hem een paar muntjes in de hand drukt. Drie meter verderop rust hij uit tegen een houten elektriciteitspaal.
We rekenen de 5 koffie en het brood met ei en peper af en vertrekken...............

Onze bus zou 's morgens om 11 uur vertrekken uit Dangla richting Bahar Dar zei de chauffeur. Ethiopishe tijd benadrukte hij nog. En dat was aardig van hem anders hadden we 6 uur te laat geweest.
De Ethiopische klok, die  2 * 12 uur telt, begint op onze 6 uur. Onze 12 uur smiddags is dus bij hen 6 uur. En bijvoorbeeld 16.00u en 04.00u is dus 10 uur Ethiopische tijd. Gelukkig zijn de meeste Ethiopiers gewend aan het geklungel van de westerlingen. Ze benadrukken dus nog al eens dat om Europese of Ethiopische tijd gaat. Maar ja, Europese tijd is ook maar relatief gezien de 2 uur tijdverschil tussen Amsterdam en Ethiopie. Snapt u het nog?
Wat ook apart is, is de jaartelling hier. Ethiopie volgt niet de Gregoriaanse kalender maar hanteert de Julische variant. Een jaar bestaat uit 12 maanden van 30 dagen en 1 maand van 5 of 6 dagen. De jaartelling loopt ongeveer 8 jaar achter op de onze. Het is hier nu de 2e van de 4e in 1997. Is vooral grappig als we de gastenlijst van een hotel zien.

De laatste gast lijkt al jaren geleden te hebben uitgecheckt. Ook de loten die je hier veelvuldig kan kopen lijken hun trekking al jaren geleden achter de rug te hebben.
Nieuwjaar is hier rond september (de onze welteverstaan) en Kerst wordt op 7 januari gevierd. Mooi om over een aantal weken mee te maken in Lalibela.
En bij al die lastige tijd en datum berekeningen moet je ook nog eens rekening houden met de Afrikaanse manier van omgaan met tijd en afspraken. Onze bus vertrok dus uiteindelijk om 12 uur. Snappen jullie nog hoe vroeg het toen in Nederland was?

Addis Abeba, we gaan naar de grootste markt van Oost Afrika, als we de borden mogen geloven. Ons doel is niet de markt maar het busstation daar in de buurt. Mensen wijzen ons vriendelijk de weg en lopen een stukje met ons mee. We kopen een ticket naar Bahar Dar. Morgenochtend om 6 uur vertrekken we naar het noorden. De tocht duurt twee dagen en brengt ons aan de rand van Lake Tana, een fantastisch natuurgebied. Planning voor de komende twee weken: Bahar Dar, Gondar en Axum... rond de 22e zijn we weer terug in Addis Abeba.

Met de bustickets in de pocket, lopen we terug naar de markt. De  omgeving is het een soort herkenbaar Afrika. Marktplaatsen zijn doorgaans druk, chaotisch, kleurrijk en geurrijk. We leggen dan ook de link met Ghana. Veel geschreeuw, mensen die af en aan sjouwen met zware zakken op hun schouders, kruiwagens gevuld met lokale groenten. Wat zou dat zijn? We zijn benieuwd, want die takken zien we hier heel veel. Een man die ons op dat moment passeert kan ons uitleg geven. Hij is chefkok vertelt hij. De man pakt een bosje van de groene takken en trekt de kleine vrucht eraf. 'Chick peas'  zegt hij, of in Amharic, de lokale taal, 'Shimbra', en pelt de vrucht. er verschijnen inderdaad kleine erwten. Wij stoppen ieder een erwt in onze mond, hmm best smakelijk.

We zien gelijkenissen met West-Afrika, maar ook veel verschillen. Dit is natuurlijk vroeg om te zeggen na drie dagen in de hoofdstad te hebben doorgebracht, maar toch, het valt op. Het is levendig op straat, maar de chaos en drukte is anders. De verkopers lijker relaxter, de terrassen zijn vol met locals, de muziek is op een aangenaam niveau en varieert van lokale 'rustige' muziek tot de ethiopische versie van Justin Timberlake. Het is leuk om te zien hoe vrouwen en mannen elkaar begroeten met zoenen en hoe er in het openbaar geflirt wordt. Heerlijke stad, we doen gewoon lekker mee.

Onze gezichten zijn roodverbrand. Want ondanks het aangename temperatuurtje van zo'n 25 graden overdag laat de koele bries je in de waan dat het wel meevalt met de zon. Oftewel... goed insmeren zijn we even vergeten.Met rode appelwangen wandelen we door de straten van Addis Abeba. Gezellig levendig, maar niet de bekende chaos uit Accra. Veel relaxter, dus zeer geschikt om het de eerste dagen rustig aan te doen en de omgeving te verkennen.

Na veel stadswandelingen is het tijd om het lokale vervoer uit te proberen. Reisdoel: Entoto. Aan de overkant van de straat staan minibusjes keurig netjes in de rij opgesteld. De chauffeur laat weten dat we hier goed staan maar dat we een andere bus moeten hebben. We wachten tussen de massa mensen op de stoep tot een grote gele DAF komt aanrijden met nummer 17 voorop. Dat is onze bus. De mensen stormen erop af. Achterin gaat een raampje open en een dame hangt naar buiten om tickets te verkopen. Tussen de meute in staat ook Sandra met haar armen gestrekt omhoog om 0,25 Birr te betalen voor een ritje. Detlev past op de tas die op haar rug hangt, maar de kleine graaiers pakken het anders aan. Zonder succes overigens . Een straatjochie heeft zijn hand al in de linkerbroekzak op zoek naar Birr's, maar Sandra is snel en grijpt hem vast. Hij schrikt enorm. Omstanders geven de jongen klappen en hij maakt dat hij wegkomt. Wij zijn weer even alert..... ook dat is reizen!

De bus brengt ons in Entoto, een heuveldorpje aan de rand van Addis abeba, met een mooi uitzicht over de stad. Het is nog een pittige klim van 3 kilometer, maar die beweging kunnen we goed gebruiken.

Wat een lekkere koffie hebben ze hier in Ethiopie zeg! De eerste 3 dagen Addis Abeba zitten er op en we drinken al bijna meer koffie dan in Nederland. We zitten hier geregeld op een van de vele dakterrasjes aan de Macchiato. Een klein glaasje sterke koffie met een beetje warme melk. Maar dan 1 zoals je niet eerder gedronken hebt. Ook de andere soorten espresso en cappuccino zijn hier heerlijk.
Het schijnt dat de oorsprong van de koffie in Ethiopie ligt. En dat die via Yemen zo rond de 14e eeuw over de rest van de wereld is gebracht.
Wat er van waar is kunnen we hier in de gauwigheid niet controleren maar als je een lekker bakkie wilt moet je snel hier komen. Het Nespresso apparaat thuis kan hier niet aan tippen.

Palmbomen op de luchthaven van Cairo waar we onze tussenstop hebben. Twee vluchten zonder vertraging. Vliegtuigen zijn niet vol waardoor we languit op drie stoelen kunnen luieren. Heerlijk geslapen maar evengoed heel moe komen we rond half 2 Nederlandse tijd landen we op een ijskoud vliegveld in Addis Abeba. Een zeer rustige luchthaven, zeker vergeleken met de chaos in Accra, Ghana. Een visum is snel gehaald en kost in tegen stelling tot wat de Lonely Planet schrijft geen $64,- maar $20, p/p. De tassen komen ook snel maar helaas (b)lijkt de bank dich te zijn. Maar nadat we een riedeltje op het glas kloppen horen we we wat gestommel onder een tafel in de donkere ruimte: "goodmorning, we like to change please.."  Meneer had liever willen doorslapen maar kan ons wel een traveller cheque wisselen, zodat we voor het eerste weekend in ieder geval genoeg hebben. Een taxi is snel geregeld, terwijl het inmiddels toch al zo rond 4 uur snachts is). In een Lada (!) die wordt bestuurd door een mustdragende jongeman rijden we door de verlaten straten van Addis Abeba naar ons beoogde hotel. Dat heeft geen plek meer maar gelukkig is er ruimschoots plek in Hotel ItegueTaitu.

Het is enorm koud trouwens. Zo koud dat Det onder 4 dekens moet slapen om het een beetje warm te krijgen. San heeft haar warme slaapzak mee. Zowel het koude als het warme water is afgesloten maar de receptionist belooft dat er -s ochtend weer water is. 

Twee dagen geleden stonden we nog in een 'leeg' huis. Klaar om te gaan. Ingmar en Tamara kwamen nog even op de koffie. Sarah bracht een mooie tekening mee. Diny en Tim kwamen nog even buurten, maar dan is het echt tijd. De waterige ogen van Diny doen ons wel beseffen dat we er echt een tijdje tussenuit gaan. Houden we het droog op Schiphol? Jawel toch? Arjan en Vanessa brengen ons naar Schiphol. Beetje vaste prik. Op al onze reizen staan ze trouw voor met de auto, top!

Drukte op Schiphol met familie en Frederique, die ook nog even gedag komt zeggen. Jeremy heeft een lief kadootje voor me die zeker mee gaat op reis. Knuffeltijd... en toch een beetje tranen. Dag allemaal, tot in de zomer!!!!

Het is drie december. De dag van vertrek. We zijn net thuis van een avondje stappen, hihi...... Dat is gek, of niet? Nee eigenlijk niet. We hadden een deadline. Donderdag om 17.00 uur, dan zijn we klaar.  Mijn tas is gepakt, helemaal klaar voor vertek. Het is zowaar gelukt. We zijn klaar. Ik zit super relaxed op de fiets naar het Frans Otten stadion. Detlev heeft nog even wat tijd voordat hij een personeeluitje heeft. Zijn spullen liggen klaar, maar moeten nog worden ingepakt.

Voorlopig laatste squash date met Irene. Lekker fanatiek nog even gaan voor die punten. Ach man, wat zal ik het sporten toch  gaan missen. Squashen gaan we vast wel doen in Afrika, maar duidelijk minder frequent dan hier. Na het squashen nog even nazitten, genieten van een soepje en dan afspreken dat we elkaar in Ghana gaan ontmoeten. Dit gaat zeker gebeuren. Irene, zie je daar!

Detlev is in het Tropenmuseum exotische gerechten aan het proeven, terwijl ik naar O'Donnels fiets. Even een klein biertje drinken met Renaat. Grappig zo'n laatste avondje zo relaxed.... Heerlijk nog bijkletsen, vrouwenpraat, vakantie geneuzel, lekker. Terug naar huis haal ik Detlev op uit East of Eden, hij heeft een geslaagd uitje met z'n werk gehad. Zo komen we op de dag van vertrek pas om half 2 thuis..... Een korte nacht gaat dit worden, maarja, daarna hebbben we zeëen van tijd om bij te slapen!

Je blijft gedag zeggen in zo'n laatste week. Van te voren denk je nog: 'ach joh, wat is nou een half jaar. We zijn zo weer terug en dat gedag zeggen hoeft allemaal niet hoor'. Maar stiekem heb je toch nog allerlei afspraken en ga je overal nog even gedag zeggen. Nog even een etentje; een stapavondje; een lunch; een kopje koffie. Ja, ik ga er graag in mee.

Vanochtend met de trein naar Bussum om samen met Anne, die morgen op vakantie gaat, langs te gaan bij Nynke, die jarig is én hoog zwanger. Nog even gedag zeggen. Anne heeft een pakketje voor me mee, voor in het vliegtuig, zoals altijd, zo schattig. En vanavond afgesproken met Yuri, een hapje eten in de Pijp, toch ook een beetje afscheid. Een gezellig etentje met een 'formeel' moment.... Ik krijg een kadootje van Heren I voor het coachen, super lief.

Zo is afscheid nemen natuurlijk leuk. Ons vertrek is maar voor een half jaar, maar toch is het wel 6 maanden dat we hier niet zijn. 6 maanden waarin we eigenlijk niets gaan missen, maar toch ook heel veel. En terwijl ik bezig ben met het beschrijven van ons afscheid, onze manier van gedag zeggen van mensen die dichtbij ons staan, is er extra journaal. Prins Bernard, die ook veel met Afrika had, heeft echt afscheid genomen.... Prins Bernard is zojuist overleden.

Hoeveel is een Birr, een Shilling, een Franc of een Cedi waard en hoe zien ze eruit? Hier alvast een paar voorbeeldjes.

      

Het oorspronkelijke plan (ruim één jaar geleden) over onze reis, was een tocht van oost naar west Afrika. Doordat verschillende landen (DR. Congo, Burundi, Sudan, Centraal Afrikaanse republiek, Tsjaad, Angola) niet veilig zijn, was er over land in ieder geval geen doorkomen aan. De tocht zal zich "beperken" tot 5 of 6 oost Afrikaanse landen.

Maar de laatste paar dagen wordt het ook weer onrustig in Rwanda. De berichten zijn tot op heden tegenstrijdig maar het lijkt er op dat Rwandeze troepen de grens met D.R.Congo (Zaïre) over getrokken zijn. Hoewel Buitenlandse Zaken vandaag nog geen negatief reisadvies afgeeft houden we de zaak natuurlijk goed in de gaten. Dat kan tijdens de reis bijvoorbeeld zeer goed met de nieuwsuitzendingen van BBC worldservice "focus on africa" die we met de wereldontvanger kunnen beluisteren.